Cắt mạng tại Myanmar: Câu chuyện mới với những thách thức cũ
26/7/2021 - 5 phút đọc
Đã cập nhật: 26/9/2021
Hỗ trợ 5 triệu người dùng tại Myanmar không phải là điều dễ dàng
Khi Internet chìm vào bóng tối, liên lạc với phần còn lại của thế giới cũng vậy. Chúng tôi biết rằng nhiều chế độ sử dụng kiểm duyệt Internet như một phương thức để ngăn chặn nhận thức của công chúng, sự phản kháng của người dân và sự vận động, và một sự kiện cắt Internet thường là tín hiệu cho thấy những điều tồi tệ sắp xảy ra. Điều này có nghĩa là nhiều tin xấu hơn đang rình rập. Khi ánh đèn của các bộ định tuyến tắt ở Myanmar, cả thế giới đã thay đổi đối với hàng triệu người dân Myanmar...
“Bàng hoàng và hoàn toàn không thể tin nổi” là cách một thanh niên Myanmar mô tả tình hình sau cuộc đảo chính vào tháng Hai. “Tôi mất phương hướng,” và cũng mất “cả công việc của mình”. Anh không phải là người duy nhất trải qua mức độ xáo trộn này: gần 2 triệu người dân Myanmar đã đổ xô vào mạng lưới Psiphon chỉ trong vòng vài ngày. Con số này sau đó đã tăng lên 5 triệu trong hai tháng tiếp theo.
Biểu đồ bên dưới cho thấy số lượng người dùng Psiphon từ cuối tháng 1 năm 2021 đến cuối tháng 7 năm 2021. Hãy chú ý đến sự gia tăng đột biến về số lượng người dùng vào ngày 3 tháng 2 (trùng với cuộc đảo chính) và vào ngày 2 tháng 5, trùng với thời điểm các dịch vụ di động hoạt động trở lại.

Chi phí khôi phục quyền truy cập Internet quốc tế
Một mạng lưới máy chủ có thể tiếp nhận mức tăng vọt về lượng sử dụng khổng lồ như vậy cần phải có cơ sở hạ tầng vững chắc và rất nhiều dung lượng dự phòng khi mọi người cần truy cập Internet quốc tế. Nhưng những thứ này hoạt động như thế nào khi các cơ quan kiểm duyệt chặn Internet?
Hãy tưởng tượng Internet như những con đường, và những người lướt Internet giống như đang lái xe trên các làn đường này. Một số con đường chỉ nằm trong phạm vi một thành phố, trong khi những con đường khác có thể kết nối bạn với các vùng khác của đất nước. Việc kiểm duyệt cũng tương tự như việc cấm lưu thông trên các tuyến đường cao tốc quốc gia hoặc địa phương. Nó có thể được thực hiện theo nhiều cách khác nhau, từ việc áp đặt tốc độ chậm cho đến việc dỡ bỏ biển báo chỉ dẫn cách rời khỏi thành phố.
Đó là lúc các công cụ chống kiểm duyệt như Psiphon phát huy tác dụng và khai thông các tuyến đường. Psiphon sử dụng nhiều chiến thuật khác nhau để kết nối mọi người với Internet quốc tế.
Mạng lưới Psiphon vận hành chín giao thức riêng biệt để kết nối mọi người và phân phối nội dung bị kiểm duyệt. Các giao thức này, khi hoạt động bên trong chính Mạng lưới Psiphon, giúp phân bổ tải mạng và giảm bớt tắc nghẽn khi mọi người truy cập Internet quốc tế, đồng nghĩa với việc kết nối nhanh hơn và trải nghiệm đáng tin cậy hơn.
Sự linh hoạt mà các giao thức Tự do Internet tùy chỉnh này mang lại cho các dịch vụ như Psiphon giúp việc đáp lại lời kêu gọi của người dân ở Myanmar, Belarus hay Azerbaijan trở nên khả thi khi quyền truy cập Internet bị hạn chế, nhưng điều này đi kèm với một chi phí thực sự; mỗi byte truyền qua Mạng lưới Psiphon đều đi qua một loạt các mạng thương mại, và mỗi mạng đều tính mức giá riêng cho máy chủ và cơ sở hạ tầng mạng.
Cân bằng giữa nhu cầu và chi phí
Đảm bảo mạng lưới luôn sẵn sàng hỗ trợ hàng triệu người dùng, bất cứ khi nào cần thiết, vẫn là một trong những thách thức lớn nhất đối với cộng đồng Tự do Internet trong cuộc chiến chống kiểm duyệt trên toàn thế giới.
Cũng như trường hợp của bất kỳ nhà cung cấp dịch vụ nào có thể truy cập miễn phí khác, Psiphon không thể duy trì vô thời hạn những đợt tăng vọt ở quy mô dân số như đã thấy ở Myanmar, cũng như không thể hỗ trợ nhiều đợt tăng vọt diễn ra cùng lúc. Điều này thực sự đáng tiếc, vì nó có thể đồng nghĩa với việc dập tắt hy vọng cuối cùng của nhiều người trong việc truy cập Internet mở, ngay vào lúc họ cần nhất.
Sau cùng, mặc dù tự do Internet là một quyền cơ bản của con người, nhưng nó hoàn toàn không miễn phí.
Hãy tham gia
Tự do Internet là quyền của tất cả mọi người, nhưng chỉ một số ít người trong chúng ta có đủ điều kiện để hỗ trợ những người ở các khu vực đang áp dụng kiểm duyệt tiếp cận được internet mở. Hãy là một trong số họ.
Bạn có thể làm gì? Hãy nâng cao nhận thức bằng cách lên tiếng về tình hình internet ở Myanmar, và mời những người khác cùng trao đổi về vấn đề này trên mạng xã hội với bạn bè cũng như những người quan tâm đến tự do thông tin. Bạn cũng có thể trực tiếp ủng hộ các công cụ như Psiphon vốn giúp đỡ những người có hoàn cảnh khó khăn. Hãy mua gói đăng ký Psiphon nếu bạn không ở Myanmar. Việc thể hiện sự ủng hộ của bạn dành cho tất cả những người đang bị tước đoạt quyền truy cập thông tin trên internet sẽ có ý nghĩa rất lớn đối với họ, và nó cũng mang ý nghĩa to lớn đối với những người đang nỗ lực hết mình để đem lại ánh sáng giữa bóng tối của sự kiểm duyệt.